Carcùlatura dâ Mèdia

Usa sta carcùlatura pi cunfruntari li mèdii aritmètichi, giumètrichi e armònichi supra ô stissu nzemi di dati. Mbeci di dàriti sulu nu nùmmaru, lu strumentu t'ajuta a capisciri zoccu ogni mèdia assumi supra ê tò dati e quannu nu mètudu è cchiù affiddàbbili di n'àutru. Chistu è ùtili pi li ripurtaggi aziinnali, nàlisi di crìscita, cunfrunti di tassi unitari, travagghi sculàstici e cuntrolli tècnici unni na mèdia sbagghiata pò purtari a cunclusioni sbagghiati.

Nzirisci cchiù nùmmari nta nu campu e sparti ogni valuri cu nu spazziu. Pi li dicimali, usa nu puntu (.) n basi ô furmatu dû tò pajisi (asempiu: 1.5 2.75 3).

Stu strumentu è sulu pi scopi d' nfurmazzioni ginirali.

Calculatrici currilati

Torna a Càlculi Matimàtici

Capisciri li mèdii

1
La mèdia aritmètica è la mèdia standard ca la majuranza dâ genti nzigna pi prima. Si summa ogni valuri e si sparti pi lu nùmmaru di valuri. È nu forti mètudu pridifinutu quannu ogni ussirvazzioni cuntribbuisci ntô stissu modu e li valuri si cùmminanu pi addizzioni, comu li tutali dî vìnniti jurnalièri o li punteggi dî test ntâ stissa scala. Lu sò lìmiti principali è la sinsibbilità ê valuri stremi. Nu sulu valuri anòmalu pò alluntanari la mèdia aritmètica dû centru dû nzemi di dati, dunca lu cuntestu è mpurtanti quannu si nterpreta lu nùmmaru finali. N forma di fòrmula, xˉ=1ni=1nxi\bar{x}=\frac{1}{n}\sum_{i=1}^{n}x_i.
2
La mèdia giumètrica è pinzata pû canciamentu murtipricativu, nun additivu. È ùtili pi fatturi di crìscita, murtiplicaturi di rinnimentu e canciamenti pircintuali cuncatinati ntô tempu. Matimaticamenti, è la ràdica n-èsima dû prudottu di n valuri pusitivi, e n pràttica si cumporta comu nu tassu di crìscita allisciatu. Na fòrmula cumpatta è G=(i=1nxi)1nG=\left(\prod_{i=1}^{n}x_i\right)^{\frac{1}{n}}. La forma spannuta aquivalenti è
G=x1x2xnnG=\sqrt[n]{x_1x_2\cdots x_n}
. Picchì lu mètudu si basa supra murtipricazzioni e ràdichi, li valuri hannu a èssiri pusitivi. Si li tò dati nchiùdinu lu zeru o valuri nigativi, la mèdia giumètrica nun è adiguata senza na stratiggìa di trasfurmazzioni.
3
La mèdia armònica è la megghiu pi li tassi e li prupurzioni quannu lu dinuminaturi è la quantità d'intiressi custanti, comu sigmenti di distanza fissi ntâ nàlisi dâ vilucità o cunfrunti di prezzi unitari. Si càrcula comu lu cuntu spartutu pâ summa dî ricipruchi, chiddu ca naturalmenti duna cchiù nfruenza ê valuri cchiù nichi. N forma di fòrmula, H=ni=1n1xiH=\frac{n}{\sum_{i=1}^{n}\frac{1}{x_i}}. Stu cumpurtamentu è ntinziunali pi tanti prubremi di tassu, ma pò surprènniri l'utenti ca s'aspèttanu risurtati vicini â mèdia aritmètica. La mèdia armònica risedi nput strittamenti pusitivi picchì l'upirazzioni di riciprucu nun pò nclùdiri lu zeru.
4
La scigghiuta dâ mèdia giusta dipenni di comu si gènira lu tò prucessu ntô munnu riali. Si li valuri sunnu quantità nnipinnenti ca pôi summari, la mèdia aritmètica n gèniri è giusta. Si li valuri rapprisèntanu nu canciamentu prupurziunali di nu passu a l'àutru, la mèdia giumètrica discrivi megghiu lu rinnimentu. Si li valuri sunnu tassi liati a carichi di travagghiu, distanzi o unità aguali, la mèdia armònica è spissu la scigghiuta cchiù ragiunèvuli. L'idia principali è di cunfruntari lu mètudu dâ mèdia â struttura dî dati mbeci di furzari lu stissu mètudu d'appertuttu.
5
Prima di carculari quarsiasi mèdia, pulizziati l'input e cunfirmàtini la cumparabbilità. Mantiniti l'unità d'amisu cuirenti, livati li dupppiuni accidintali e diciditi si l'eventi ccizziunali s'hannu a nclùdiri comu ussirvazzioni veri o trattari comu anumalìi. Pi listi longhi, cuntrullati tantu la mèdia quantu lu cuntestu di supportu comu cuntu e summa, picchì ddi mètrici rivèlanu si lu risurtatu si basa supra nu campiuni ampiu o ristrittu. Si lu tò nzemi di dati è assai asimmètricu, cunzìddira di cuntrullari la midiana e li pircintili nzemmula ê mètrici basati supra la mèdia.
6
Tàvula di dicisioni ràpida pâ scigghiuta dâ mèdia: Mèdia aritmètica -> ùsala quannu li valuri s'ammùntanu e ogni elimentu havi pisu aguali nta na scala cundivisa. Mèdia giumètrica -> ùsala quannu li valuri rapprisèntanu murtipricaturi, fatturi di crìscita, cumpusizzioni, o canciamenti pircintuali cuncatinati. Mèdia armònica -> ùsala quannu si fà la mèdia dî tassi supra unità aguali, distanzi aguali o blocchi di travagghiu aguali unni li tassi minuri hannu a nfruinzari cchiù assai lu risurtatu cumminatu.

Dumanni friquenti supra la carcùlatura dâ mèdia